DeurneWiki een encyclopedie over, voor en door Deurne(naren)!
U kunt ons steunen door lid of vriend van Heemkundekring H.N. Ouwerling te worden.
Iedere woensdagochtend zijn wij tussen 10 en 12 uur in het heemhuis: Stationsstraat 73.

Edelhardus Bernardus Swalue (1839-1883)

Uit DeurneWiki, de historische encyclopedie voor groot-Deurne.
(Doorverwezen vanaf Edelhardus Bernardus Swalue)
Ga naar: navigatie, zoeken
Edelhardus Bernardus Swalue
Coll AV-020 Swalue domineeHveen.jpg
foto coll. André Vervuurt
Persoonsinformatie
Volledige naam Edelhardus Bernardus Swalue
Geboorteplaats Goes
Geboortedatum 11 februari 1839
Overl.plaats Eindhoven
Overl.datum 5 juni 1883
Partner(s) Elisabeth Louise Middendorp (1845-1916)
Beroep(en) predikant

Edelhardus Bernardus Swalue (1839-1883) was van 1867 tot aan zijn dood in 1883 predikant te Helenaveen.


Hij werd geboren te Goes en was een zoon van de Schoonhovense predikant Edelhardus Bernardus Swalue (1806-1865)</ref>Edelhardus Bernardus Swalue (1806-1865) was ook predikant in Schoonhoven. Hij was de auteur van het boek De daden der Zeeuwen gedurende de opstand tegen Spanje, Amsterdam 1846. Ook publiceerde hij een artikel De kardinaal Nicolaas van Cusa als pauselijk legaat in Nederland in: Archief voor de Kerkelijke Geschiedenis inzonderheid van Nederland, Jaargang 9 (1838).</ref> en Jeanne Marie Dumont (1807-1896). Zijn vader kwam van Standdaarbuiten en zijn moeder van Utrecht (stad). Hij huwde op 8 oktober 1874 te Amsterdam met Elisabeth Louise Middendorp, (geboren te Amsterdam 8 maart 1845 - overleden te 's-Gravenhage 26 december 1916). Zij was een dochter van Jan Willem Middendorp en Louiza van Riet, dochter van de Deurnese burgemeester en notaris Gerrit van Riet (1776-1850).
Edelhardus en Elisabeth’s gezin bestond uit zes kinderen:

  1. Edelhardus Bernardus, (Deurne 9 september 1875)
  2. Jan Willem, (Deurne 12 maart 1877)
  3. Jeane Marie, (Deurne 6 september 1878)
  4. Louisa, (Deurne 13 april 1880)
  5. Cornelia, (Deurne 22 december 1881)
  6. Charlotte Henriëtte, (Deurne 22 december 1881)

Dominee Swalue kwam in december 1867 vanuit Renkum naar Helenaveen als hulppredikant en opvolger van dominee Johannes Christian Carel Abbing. Op 5 januari 1868 werd hij als hulppredikant in Helenaveen bevestigd.

Op 29 maart 1870 scheidde de kerkelijke gemeente Helenaveen zich af van Deurne. De eerste 23 zelfstandige lidmaten van de Helenaveense gemeente waren: Catharina Wilhelmina Theodora Sander, Albert Jans Wemmenhove, Margje Hendriks Schotkamp, Albert Moes, Geesje Doldersum, Christiaan van Henning, Margaretha Maria Hulsbergen, Frederik Albert Wemmenhove, Hendrik Alberts Wemmenhove, Jantje Kelderhuis, Jan Wemmenhove, Alberdina Moes, Johannes Jacobus van Toll, Geesje Moes, Johannes Arnoldus Marinus, Janna Louisa van Os, Stiena Beernink (wed. Butkamp), Harm J. Kelderhuis, Anna H. Heins, Mattheus Wijnstekers, Jacoba van Os, Lammegien Alberts Wemmenhove en Edelhardus Bernardus Swalue.

Op 21 augustus 1870 werd hij als eerste predikant van de zelfstandige gemeente Helenaveen bevestigd.

Ds. Swalue stierf op dinsdag 5 juni 1883 op 44-jarige leeftijd. Hij werd begraven op het kerkhof op het huidige Hannes Joostenplein achter de tegenwoordige R.K. kerk. Rond 1890 werd dit kerkhof gesloten en verplaatste men de grafsteen naar het kerkhof aan de huidige Aardbeiweg. Ter gelegenheid van de 100-jarige sterfdag van Swalue gaf men de ovale grafsteen in 1983 een plaats in de gevel van de Protestantse kerk aan de Soemeersingel.

Over hem maakte de Duitse predikant August Grashof, die Helenaveen vele keren bezocht, kort na zijn dood onder meer de volgende aantekeningen.

Dominee Swalue in Helenaveen maakte op mij, bij mijn verblijf op 24 en 25 mei (1883) weliswaar een enigszins gelaten, maar niet uitgesproken zieke indruk. Twee dagen na mijn terugkeer moest hij zondags dienst doen in een buurgemeente en liep daarbij een verkoudheid op. De donderdag daarop, op 31 mei, was er een vergadering van de classis ring Eindhoven, zeven uur gaans ten westen van Helenaveen. Voor zijn vertrek voelde hij steken in zijn linkerzij maar hij ging toch 's morgens vroeg monter op stap. Maar 's middags kreeg zijn vrouw al een telegram dat hij doodziek in een Eindhovense pastorie lag. Zij ging naar hem toe en bleef bij hem tot hij op dinsdag 5 juni 's morgens vroeg overleed. Op 7 juni werd hij 's middags in Helenaveen begraven. Ik las gisteren de daarbij uitgesproken lijkrede. Wat daarin wordt gezegd over zijn "zelfverloochenende edelmoedigheid", over zijn "onberispelijke beminnelijkheid", over zijn liefdadigheid ondanks zijn geringe bezittingen, ook naar de arme katholieken die daar de meerderheid van de bevolking uitmaken, kan ik alleen maar volmondig beamen. Tegelijk ben ik, samen met hen, dankbaar voor de gastvrijheid en tegemoetkomende bereidwilligheid die ik de afgelopen vijftien jaar tijdens mijn reizen naar Helenaveen en verblijf in de pastorie aldaar mocht ontvangen. Zijn liefde voor Duitsland, zoals bekend niet bepaald een algemene Nederlandse eigenschap, die hij met andere eigenschappen al van zijn ouders had geërfd, heb ik alleen maar kunnen voeden en doen toenemen. Men las in de pastorie van Helenaveen bijvoorbeeld bij voorkeur Bismarck-literatuur. Swalue was een Leidse student en daardoor opgegroeid met de "moderne" theologie, maar er leefde en leeft in de hele familie in religieus opzicht een beter erfdeel, dat zowel gerepresenteerd wordt in de jonggestorven vader van Swalue als nog steeds in zin eerbiedwaardige moeder.
Bronnen, noten en/of referenties