DeurneWiki een encyclopedie over, voor en door Deurne(naren)!
U kunt ons steunen door lid of vriend van Heemkundekring H.N. Ouwerling te worden.
Iedere woensdagochtend zijn wij tussen 10 en 12 uur in het heemhuis: Stationsstraat 73.

Lagekerk

Uit DeurneWiki, de historische encyclopedie voor groot-Deurne.
Ga naar: navigatie, zoeken
Lagekerk
Naam Lagekerk
Dorp Deurne
Wijk centrum
Historische namen Weidestraat
Aanleg middeleeuwen (of eerder)
Opheffing -
Besluit vaststelling onbekend
Op de plaats van de huizen vooraan rechts staat het voormalig notariskantoor. De eerste schuurkerk en pastorie aan de Lage Kerk stonden ter hoogte van de boerderij op de achtergrond.
(foto coll. gem. Deurne)
De voormalige boerderij van de familie Goossens, later familie Kemps-Goossens aan de Lagekerk 7, op de plek waar tegenwoordig de parkeerplaats van de supermarkt Jumbo ligt.
Rechts van de voormalige brouwerij De Zon stond de in 1714 gebouwde schuurkerk. De foto is van rond 1960.
(foto coll. Peter van Kinderen)
Aan de Lagekerk in Deurne was rond 1981 een gemeentelijke barak als lokaliteit van peuterspeelzaal Op Stap ingericht en weer later Stichting De Hobbits
Foto: collectie Peter Vink

De huidige Lagekerk, voordien Lage Kerk geheten, verbindt in Deurne-centrum de Heuvelstraat met de Hogeweg.


In 1930 kreeg deze straat formeel de naam Lage Kerkstraat, maar werd ook wel kortweg aangeduid als Lage Kerk.

De naam van deze straat verwijst naar de periode 1674-1799 toen hier een zogenaamde schuurkerk stond. Na de Vrede van Münster in 1648 werd het protestantisme de staatsgodsdienst en de pastoor moest zijn grote kerk afstaan aan de dominee en een handvol Deurnese protestanten.

Aanvankelijk mocht de katholieke eredienst hier helemaal niet uitgeoefend worden, maar na het rampjaar 1672 werden de zogenaamde schuurkerken gedoogd. Dat waren gebouwen die geen uiterlijke kenmerken van een kerk mochten hebben. De schuurkerk werd door de bevolking aangeduid als de lèjg kèrrek: de lage kerk. Later is deze straat de Lagekerk gaan heten.

Waar stond die schuurkerk? Er hebben twee schuurkerken aan de Lagekerk gestaan. De eerste, die kort na 1672 moet zijn gebouwd, stond tussen de plek waar de Stadhoudersweg aansluit op de Lagekerk en de Derpsestraat.

Vanaf de voorgevel van de inmiddels al lang verdwenen kapitale boerderij van Jan Kemps aan Lagekerk 7 keek het borstbeeld van pastoor Roes nog een aantal jaren naar de plek waar een aantal van zijn voorgangers woonden en werkten.

De tweede schuurkerk, die dienst deed van 1714 totdat in 1801 de grote kerk weer door de katholieken in gebruik werd genomen, stond rechts van de voormalige bierbrouwerij De Zon en was eerst 29 en na 1785 34 meter lang. Op de Tranchotkaart, een militaire kaart uit 1803 waarop ook een van de vroegste vermeldingen van het toponiem "Laage Kerk" staat, is duidelijk zichbaar dat de schuurkerk met de korte gevel naar de straatzijde stond. Zoals uit een 18de eeuwse omschrijving van het gebouw blijkt waren er ook banken, biechtstoelen, een preekstoel en zelfs een "sangsolder" aanwezig.

De pastorie, die naast de oude schuurkerk stond, bleef ook na de bouw van de nieuwe schuurkerk in 1714 vele jaren als zodanig dienst doen. Bij de bevrijding van Deurne in september 1944 ging het eeuwenoude gebouw in vlammen op. Harry Swinkels, de latere hoofdredacteur van dagblad De Stem in Breda, wijdde er in de Deurnesche Courant van 9 februari 1945 onder de titel "Een mooi plekje Deurne verdwenen" een voorpagina-artikel aan.

De kerkschuur van 1714 was al lang daarvoor verdwenen. Nadat de grote kerk weer in gebruik was genomen werd in 1808 de kerkschuur gesloopt en het kerkbestuur liet de afbraak door de notaris in 149 porties publiek aan de man brengen; het geheel bracht nog de voor die tijd aardige som van ruim 774 gulden op.

Pastoor Swinkels liet in 1791 zijn nieuwe pastorie, het huidige huize Landzicht, aan de Stationsstraat bouwen. In het parochiearchief wordt nog een gedetailleerde opgave van de toenmalige bouwkosten en leveranciers aan huize Landzicht bewaard. De pastoor kon rechtstreeks vanuit zijn huis via de grote achtertuin naar de schuurkerk aan de Lagekerk lopen.

Vooraan in de Lagekerk, ongeveer op de plek waar nu de Beatrixboom staat, woonde in de achttiende eeuw de Deurnese chirurgijn Cornelis de Loijer, die meer dan zestig jaar lang de Deurnese zieken en gewonden verzorgde.

Huisnummering 1953[bewerken]

In 1953 werden de oude huisnummers vervangen door nieuwe adressen. Onderstaand zie u de toen omgenummerde huizen met hun hoofdbewoner. Als u op de zandloper klikt kunt u de betreffende kolom sorteren.

Hoofdbewoner Oude nr Nieuw adres
Kemps, Johannes H.P. A.24 Lage Kerk 7 (11)
Koppens, Johannes A.25 Lage Kerk 15
Bernaards, Cornelis C. A.25 Lage Kerk 15
Wees, Hendrikus J. van A.26 Lage Kerk 17
Waaijenburg,van Adam W. A.27 Lage Kerk 24
Bellemakers, Antoon A.28 Lage Kerk 22
Neerven,van Antonius M. A.29 Lage Kerk 20
Verberne, Henricus J. A.30 Lage Kerk 18
Swinkel, Peter J. A.50 Lage Kerk 8
Swinkels, Jacoba M. A.51 Lage Kerk 6
Bezig met het laden van de kaart...