U steunt de heemkundekring door lid of vriend te worden.
Iedere eerste maandag- en woensdagochtend van de maand van 10 tot 12 uur kunt u ons bezoeken in het heemhuis (met uitzondering van augustus).

Café De Barrière

Uit DeurneWiki, de historische encyclopedie voor groot-Deurne.
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
De versierde cafégevel bij gelegenheid van het 40-jarig kloosterjubileum van Nelleke van de Vrande.
De gevelsteen met de naam van H(ubertus) van de Vrande(n)[1] in het in 1907 gebouwde huis.
Plattegrond van Café De Barrière. Schets gemaakt door Martinus Hubertus (Martien) Mertens (1936).

Café De Barrière aan de Helmondseweg heette in de volksmond De Barrier of ’t Brierke.


Het voormalig café aan de Helmondseweg ter hoogte van het huidige adres Helmondseweg 115 had zijn naam, de Barrier of de Barrière, te danken aan het feit dat daar tussen 1861 en circa 1880 een tolpost was. Het is aannemelijk dat sinds de plaatsing van de tolboom daar ook steeds gelegenheid was tot dorstlessen van mens en dier.

Vanaf het begin van de tolheffing op de in 1859 aangelegde Helmondseweg was Peter van Bree - ingaande 1 januari 1861 tot 1 januari 1866 - de pachter van de tol. Van Bree woonde op de hoek van de Heieindseweg en de Dolstraat en ging mogelijk dagelijks naar de Helmondseweg om daar tol te heffen. Waarschijnlijk huurde hij daarvoor een keet aan de Helmondseweg, die dokter Passtoors voor augustus 1861 had laten bouwen op een perceel heide dat hij in 1860 van de gemeente had gekocht.[2]

De tolheffing werd per 1 januari 1866 door Andries Hurkmans overgenomen van Peter van Bree. Hurkmans was met Van Bree overeengekomen dat hij de tolpacht zou overnemen en dat Van Bree die zou opzeggen bij de provincie. Maar omdat Van Bree de schrijfkunst niet meester was, trok Hurkmans voor de zekerheid toch nog even aan de jas van de Deurnese burgemeester om daarover zekerheid te krijgen en die schreef hierover op zijn beurt een brief aan het provinciaal bestuur. Waarschijnlijk nam Hurkmans al vanaf 1864 die dienst waar voor Van Bree, want op 15 januari van dat jaar huurde hij van dokter Passtoors diens huisje aan de Helmondseweg met een hectare grond voor 17.50 gulden per jaar.[3]

Op 30 oktober 1866 kocht Hurkmans voor 150 gulden van dokter Passtoors het huis met 0.32.65 hectare grond.[4] Ook nadat de tolbomen verdwenen waren, bleef de herberg open. Bij de invoering van de Drankwet van 1881, waarbij vergunningsplicht ging gelden, kreeg Andries Hurkmans vergunning voor zijn herberg die (toen al of later?) de Barrière ging heten. Barrière was destijds een gebruikelijke benaming voor de tolboom. In 1881 of 1882 werd de oude keet afgebroken en bouwde hij op dezelfde plek, maar dichter bij de straat, een nieuw woonhuis.[5]

In 1887 werd door aanbouw aan de westzijde het pand vergroot.[6]

Volgens het dossier van het handelsregister is 30 april 1896 de startdatum van café de Barrier. Toen werd de herberg namelijk overgedragen op Bertje van der Vranden die daarvoor een startkapitaal van 600 gulden leende. Van de Vranden vroeg op 16 mei 1907 vergunning aan voor een nieuw te bouwen huis aan de Bottelsche Heide, het latere adres Helmondseweg 115.[7] In 1928 of kort daarvoor werd ook het nieuwe pand uitgebreid door aanbouw aan de westkant.[8]

Later werd Thies Mertens, gehuwd met Johanna van der Vrande, de uitbater van het café.

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Ofschoon Bertje van der Vranden zijn naam zelf meestal zonder -n- schreef was hij volgens zijn geboorteakte een zoon van Theodorus van de Vranden. In de geboorteakten van zijn kinderen wordt hij Hubertus van der Vranden genoemd.
  2. Kadastrale leggers Deurne, reeks 1, artikelen 134-685 en 1313-33, hulpkaart sectie B archiefnummer 44, kadastraal B 803 en B 848
  3. Notarieel archief Deurne RHCe toegang 13182 inv.nr. 62 en inv.nr. 93 akte 7
  4. Notarieel archief Deurne RHCe toegang 13182 inv.nr. 66 en akte 225
  5. Kadastrale hulpkaart sectie B archiefnummer 106, november 1882, kadastraal B 1219
  6. Kadastrale hulpkaart sectie B archiefnummer 123, november 1887, kadastraal B 1276
  7. Kadastrale hulpkaart sectie B archiefnummer 170, mei 19081887, kadastraal B 1393
  8. Kadastrale hulpkaart sectie B archiefnummer 221, november 1928, kadastraal B 1393